Noten leren lezen | Cursus § 20: Kwintencirkel en majeur toonsoorten

logo noten-leren-lezen.nl

§ 20a: Kwintencirkel en majeur toonsoorten

Majeur toonsoorten met kruisen

Net zoals ik in § 19 met G-groot heb gedaan, kan ik op elke stamtoon, èn op elke afgeleide noot een majeur toonladder bouwen, waarbij de vaste voortekens veranderen.

Als we dat systematisch doen, zodat er steeds één kruis of mol bijkomt als vast voorteken voor de nieuwe toonsoort, dan blijkt het volgende:

  1. Wanneer ik vanaf de C gerekend steeds een reine kwint (zie §12) OMHOOG ga, komt er steeds één KRUIS bij.
  2. Wanneer ik vanaf de C gerekend steeds een reine kwint OMLAAG ga, komt er steeds één MOL bij.

Deze systematiek van kwintensprongen heeft een naam: DE KWINTENCIRKEL.
In tabelvorm kan je er de vaste voortekens van alle majeur toonsoorten mee vastleggen. Om te beginnen de toonsoorten met de kruisen:

Toonsoort Vaste voortekens Reine kwint omhoog geeft
C groot 0 kruisen G
G groot 1 kruis D
D groot 2 kruisen A
A groot 3 kruisen E
E groot 4 kruisen B
B groot 5 kruisen Fis (Ges)
Fis groot 6 kruisen Cis (Des)
Cis groot 7 kruisen Gis (As)
majeur toonsoorten met kruisen als vaste voortekens

Opmerking(en):
In theorie kan je nog doorgaan naar Gis-groot (8 kruisen, d.w.z. 6 kruisen en 1 dubbelkruis), Dis-groot (9 kruisen, d.w.z. 5 kruisen en 2 dubbelkruisen), Ais-groot (10 kruisen, waarvan 4 kruisen en 3 dubbelkruisen), Eis-groot (11 kruisen, waarvan 3 kruisen en 4 dubbelkruisen), en Bis-groot (12 kruisen, waarvan 2 kruisen en 5 dubbelkruisen), maar dat zou werkelijk een kruisgang zijn.

In §20b vind je een tabel voor de majeur toonsoorten met mollen...

 

Laatste update: 31 mei 2008 | © 2008 noten-leren-lezen.nl

decoration2